Powstanie Warszawskie uczczono w Toruniu w wyjątkowo trudnych warunkach. Gdy uczestnicy gromadzili się przy obelisku Armii Krajowej, nad miastem rozpętała się ulewa. Mimo intensywnych opadów nikt nie zrezygnował z udziału w uroczystości. Punktualnie o godzinie 17:00, w symbolicznej Godzinie „W”, mieszkańcy, kombatanci, harcerze oraz przedstawiciele wielu środowisk wspólnie oddali hołd bohaterom Powstania Warszawskiego.

Ulewa nie przerwała obchodów

Tegoroczne obchody 82. rocznicy wybuchu Powstania Warszawskiego odbyły się przy obelisku poświęconym żołnierzom Armii Krajowej. Deszcz towarzyszył uczestnikom niemal przez całą uroczystość. Mimo niesprzyjającej pogody zgromadzeni pozostali na miejscu do samego końca.

Uroczystość rozpoczęło podniesienie flagi państwowej. Chwilę później uczestnicy wspólnie odśpiewali Mazurek Dąbrowskiego. Następnie rozpoczęły się okolicznościowe przemówienia.

W obchodach uczestniczyli mieszkańcy Torunia, kombatanci, harcerze, przedstawiciele organizacji patriotycznych i społecznych, parlamentarzyści, samorządowcy, żołnierze oraz reprezentanci służb mundurowych.

Wspomniano bohaterów Powstania Warszawskiego

Podczas uroczystości przypomniano o żołnierzach Armii Krajowej, harcerzach, sanitariuszkach oraz cywilnych mieszkańcach Warszawy. Przez 63 dni walczyli oni z niemieckim okupantem. Wystąpienia nawiązywały również do wartości, które od lat towarzyszą pamięci o Powstaniu Warszawskim.

Zastępca prezydenta Torunia Rafał Pietrucień podkreślił, że 1 sierpnia pozostaje jedną z najważniejszych dat w polskiej historii.

„Są w kalendarzu dni, które nie przemijają. Co roku wracają z tą samą siłą, przypominając nam, kim jesteśmy i komu zawdzięczamy wolność. 1 sierpnia jest właśnie takim dniem. (…) Pamiętamy o ludziach, o młodych harcerzach, którzy byli łącznikami, o sanitariuszkach niosących pomoc pod ostrzałem, o mieszkańcach Warszawy, którzy razem z żołnierzami Armii Krajowej tworzyli wspólnotę silniejszą niż strach.” – powiedział Rafał Pietrucień.

W dalszej części wystąpienia przypomniał o szczególnym związku Torunia z historią Powstania Warszawskiego. Nawiązał do postaci gen. prof. Elżbiety Zawackiej „Zo”, jedynej kobiety wśród Cichociemnych. Była uczestniczką powstania, a po wojnie związała swoje życie z Toruniem.

„Tutaj w Toruniu pamięć o Powstaniu Warszawskim ma szczególny wymiar. To z naszym miastem swoje życie związała gen. prof. Elżbieta Zawacka, pseudonim „Zo” – jedyna kobieta wśród Cichociemnych, uczestniczka Powstania Warszawskiego i honorowa obywatelka Torunia. Jej życie pokazuje, że służba ojczyźnie nie kończy się wraz z ustaniem walk. (…) Wolność nie jest dana raz na zawsze. Trzeba ją pielęgnować mądrością, odpowiedzialnością i wzajemnym szacunkiem.” – przekazał Rafał Pietrucień.

Głos zabrał także sekretarz województwa kujawsko-pomorskiego Marek Smoczyk. W swoim wystąpieniu zwrócił uwagę na historyczne znaczenie wydarzeń z 1944 roku.

„Spotykamy się dziś, by oddać hołd bohaterom heroicznego zrywu ku wolności – aktu sprzeciwu wobec zła. (…) 63 dni wystąpienia zbrojnego stały się symbolem niezłomnego ducha Polaków i mimo klęski militarnej stanowią moralne zwycięstwo nad okupantem. Pamięć o tych, którzy w Godzinę „W” stanęli do walki, jest dla nas, kolejnych pokoleń Polaków, powodem do dumy. Dlatego głośno mówimy dziś: Gloria Victis!” – powiedział Marek Smoczyk.

Delegacje złożyły kwiaty

Po zakończeniu przemówień rozpoczęła się ceremonia składania kwiatów. Delegacje oddały hołd poległym pod obeliskiem Armii Krajowej. Wśród uczestników znaleźli się przedstawiciele organizacji kombatanckich, samorządów, wojska, służb mundurowych oraz instytucji publicznych.

Kwiaty złożyli między innymi przedstawiciele Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej, Związku Sybiraków, Wojewódzkiej Rady Kombatanckiej, Fundacji Generał Elżbiety Zawackiej, Instytutu Pamięci Narodowej, Policji, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Więziennej oraz Straży Miejskiej. W uroczystości uczestniczyli także harcerze i przedstawiciele licznych organizacji patriotycznych.

Mimo ulewnego deszczu uczestnicy nie opuścili uroczystości przed jej zakończeniem. Do końca oddawali hołd wszystkim, którzy 1 sierpnia 1944 roku stanęli do walki o wolność Warszawy.

Fot. Maciej Wasilewski © UMT 2026, licencja: CC BY-NC 4.0